?>

Kanser yükünün bazı ülkelerde 20 yıl içinde iki katına çıkacağı öngörülüyor

DSÖ Kanser Kontrol Programı Başkanı Andrewi, dünyada her beş kişiden birinin yakalandığı ve en çok can kaybına yol açan ikinci hastalık olan kansere ilişkin, "Bazı ülkelerde 20 yıl içinde kanser yükü iki katına çıkacak." uyarısında bulundu.

Sağlık - 2 ay önce

Ankara

Kanser, vücudun hemen hemen her organı veya dokusunda meydana gelebilen anormal hücrelerin kontrolsüz büyümesi ve diğer organlara yayılmasıyla başlayabilen geniş hastalık grubu olarak tanımlanıyor.

Oluştuğu dokuya göre isimlendirilen kanserin 200'den fazla türünün bulunduğu biliniyor. Türkiye'de hem erkekler hem de kadınlarda en çok deri kanseri görülüyor.

Erkeklerde sık karşılaşılan kanserlerin arasında akciğer, prostat, kalın bağırsak, rektum, mide ve pankreas yer alırken kadınlarda ise meme, akciğer, kalın bağırsak, rektum, rahim ağzı (serviks), yumurtalık (over), mide ve pankreas kanserleri öne çıkıyor.

AA muhabiri, "4 Şubat Dünya Kanser Günü" dolayısıyla Sağlık Bakanlığı ve Dünya Sağlık Örgütüne (DSÖ) bağlı Uluslararası Kanser Araştırma Ajansının (IARC) kansere ilişkin verilerini derledi.

Kanserin belirtileri, hastalığın erken teşhisi için kritik önem taşıyor

Dünyada her beş kişiden birinin yakalandığı, en fazla can kaybına yol açan ikinci hastalık olan kanserde ölüm riskini azaltmak için belirtileri takip etmenin önem taşıdığı kaydediliyor.

Bu belirtilerin arasında ateş, halsizlik, ağrı, memede ve vücutta hissedilen kitleler, kanama, öksürük ve horlamanın yanı sıra ciltte, dışkılama ve idrar alışkanlığında, benlerde ve siğillerdeki değişiklikler de yer alıyor.

DSÖ Kanser Kontrol Programı Başkanı ve cerrahi onkoloji uzmanı doktor Andre Ilbawi, belirtilerin büyük ölçüde kanser türüne özgü olduğunu ve beklenmedik kilo kaybının yaygın görüldüğünü kaydederek "İnsanlar, açıklanamayan kilo kaybı yaşamaya başladığında bu, genellikle kanserin belli bir boyutta olduğu anlamına gelir." ifadesini kullandı.

- Kanserin nedenleri değiştirilebilir bazı risk faktörleri var

Kanserin kesin nedeni bilinmemekle birlikte risk faktörleri, değiştirilemeyen (yaş, cinsiyet ve aile öyküsü) ve değiştirilebilir olmak üzere ikiye ayrılıyor.

Ilbawi, tütün ürünlerinin kullanımı, enfeksiyonlar, hava kirliliği ve kimyasallara maruz kalmanın değiştirilebilir risk faktörleri arasında yer aldığına işaret ederek "Alkol, fiziksel hareketsizlik ve kilo alımı, tüm kanser vakalarının yaklaşık yüzde 5'ine sebep olan ortak risk grubu." dedi.

Kanser vakalarının yaklaşık yüzde 5 ila 10'unda genetik risk faktörlerinin etkili olduğuna dikkati çeken Ilbawi, tütün kullanımının kanser nedeniyle can kayıplarının yüzde 20 veya yüzde 25'ine yol açtığını kaydetti.

- Birincil koruma çok önemli

Kansere neden olan faktörlerden sakınmakta ve etkisini azaltmakta birincil koruma önemli yer tutuyor.

Kanserden korunmak için bireylerin sağlıklı kilolarını korumaları, yeterli ve dengeli beslenmeleri, tütün ve alkol ürünlerinden kaçınmaları, yeterli düzeyde fiziksel aktivite yapmaları, uyku kalitesi ve stres seviyesini kontrol etmeleri gerekiyor.

Birincil koruma kapsamında güneş ışınlarına, kimyasallara ve radyasyona sık maruz kalmamak, Hepatit B ve HPV (İnsan Papilloma Virüsü) aşılarını yaptırmak, kentsel hava kirliliğinden kaçınmak gibi uygulamalar da öne çıkıyor.

Öte yandan, emzirmenin anne ve bebek sağlığı üzerindeki birçok yararlı etkisinin yanında annelerdeki yumurtalık ve meme kanser riskini de azalttığı biliniyor.

Ilbawi, birincil korumanın kanserin önlenmesinde ilk öncelikteki yöntemlerden olduğuna işaret ederek "Tahminen kanser vakalarının yaklaşık yüzde 40'ının birincil korunma yoluyla önlenebileceğini söyleyebiliriz." dedi.

İkincil koruma, kanserin erken teşhis edilmesini sağlayabilir

İkincil koruma, kanserden önce riski tespit edip iyileştirebilecek veya erken teşhis edebilecek yöntemlerden oluşuyor.

Ilbawi, HPV testinin, rahim ağzı kanseri taramasının, mamografinin, kolonoskopinin hatta genetik testlerin bile ikincil önleme programının parçası olduğunu belirterek "Erken teşhis, kanserden ölüm oranlarının azaltılmasına yardımcı olacak en yaygın yaklaşım. Bu nedenle herkesten yaygın kanser belirtilerinin farkında olmalarını istiyoruz." diye konuştu.

Üçüncül koruma kapsamında tedavideki ilerlemeler uzun vadeli yıpranmayı azaltıyor

Üçüncül koruma, kanserin veya hastalığın tedavisinin yol açtığı uzun vadeli yıpranmayı azaltmayı amaçlıyor.

Kanser tedavisindeki en yaygın yöntemlerin arasında cerrahi, radyoterapi ve kemoterapinin yanı sıra hormon tedavisi, genetik ve hedefe yönelik tedaviler de kullanılabiliyor.

Ilbawi, üçüncül önlemenin teşhis sonrası kanserin tedavisini, rehabilitasyonu ve destekleyici bakımı içeren süreç olduğuna işaret etti.

Kanser tedavilerinde immünoterapi, cerrahi ve radyoterapide gelişme kaydedildiğini anlatan Ilbawi, "Kanserin türünü, yayılma oranını, kişiye özel profilini ve en iyi tedavi yöntemini söyleyebilmek en önemli yenilik oldu." ifadesini kullandı.

Kanser oranlarında bölgesel ve finansal eğilimler göze çarpıyor

Küresel açıdan kanser oranının dağılımı, ülkelerin gelişmişlik düzeyiyle ilişkili olabiliyor.

Ilbawi, kanser oranının Avrupa, Kuzey Amerika ve Okyanusya'da en yüksek seviyedeyken Afrika'da ise en düşük düzeyde olduğuna dikkati çekti.

"Bir ülke ne kadar zenginse kanser yükü de o kadar yüksek oluyor." diyen Ilbawi, bunun sebebinin tütün ve alkol kullanımı, fiziksel hareketsizlik ve sağlıksız beslenme olduğunu vurguladı.

Ilbawi, yüksek gelirli ülkelerin enfeksiyondan kaynaklanan kanser açısından daha iyi durumda olduğunu söyleyerek enfeksiyonlara dayalı risk faktörlerinin son 10-20 yılda iyileştiğini ifade etti.

Kanser oranındaki artışa ilişkin Ilbawi, "Bu artış, kanseri önlemek ve yönetmek için en az hazırlıklı olan ve henüz güçlü kanser programlarına sahip olmayan ülkelerde en belirgin şekilde görülecek. Bazı ülkelerde önümüzdeki 20 yıl içinde kanser yükü iki katına çıkacak." dedi.

Ilbawi, kanserin önlenmesi ve mücadele için gerekli tedbirlerin alınmaması halinde ülkelerin sağlık altyapısı konusunda sıkıntı yaşayabileceği uyarısında bulunarak pahalı kanser tedavilerine erişim konusunda bazı eşitsizliklerin yaşandığına dikkati çekti.

Kaynak: AA

dikGAZETE.com
Haftanın Öne Çıkanları

iOS güncellemeleri VPN performansını nasıl etkiliyor?

2025-02-02 21:43 - İnsan&Hayat

Ayı ve Boğa Sezonunda Kripto Para Yatırımında Dikkat Edilmesi Gerekenler

2025-01-29 08:02 - İnsan&Hayat

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı 10 yeni YEKA belirledi

2025-01-28 10:18 - Gündem

ABD'deki uçak kazası sırasında kule personel sayısının yetersiz olduğu kaydedildi

2025-01-31 02:33 - Analiz/Röportaj/Dizi/Rapor

İsrail'in çekildiği Duheyra bölgesindeki evlerine dönen Lübnanlılar yıkımla karşılaştı

2025-01-30 09:32 - Dünya

Ogün Altıparmak, hayatını kaybetti

2025-02-02 13:38 - Spor

İsveç Merkez Bankası zayıf ekonomi nedeniyle politika faizini tekrar düşürdü

2025-01-29 16:58 - Ekonomi

Bakan Bolat: Ekonomik İşbirliği Teşkilatının hedeflerine ulaşması için desteğimiz tamdır

2025-01-28 16:13 - Ekonomi

Diyarbakır Oğlaklı'da yapılan konutlara depremzedeler peyderpey yerleşiyor

2025-02-03 12:47 - Çevre-Hayat

NBA'de Lakers, Anthony Davis'i Mavericks'e göndererek Luka Doncic'i kadrosuna kattı

2025-02-02 11:27 - Spor

İlgili Haberler

Sağlıklı yaşamanın ilk adımı sorunsuz dişlerden geçiyor

11:42 - Sağlık

Minik İkra'nın yemek borusundaki madeni para çıkarıldı

13:08 - Sağlık

Bursa'daki Yeşilay Rehabilitasyon Merkezi bağımlılıktan kurtulamayanlara umut oluyor

13:03 - Sağlık

Zona aşısı olan yaşlıların demansa yakalanma riski yüzde 20 azalıyor

12:57 - Sağlık

Solunum yolu enfeksiyonunu atlatanlar kalp gribine yakalanabiliyor

12:48 - Sağlık

Günün Manşetleri

Ticaret Bakanı Bolat yarın Birleşik Arap Emirlikleri'ne gidiyor

09:18 - Siyaset

BYD'nin araç gemisi 'BYD CHANGZHOU' 7 bin araçla Türkiye'ye geldi

09:15 - Ekonomi

'Sıfır Karbon' yalanı -Sümeyya Demirel yazdı-

08:18 - En Son Yazılar

9 Mayıs Zafer Bayramı'nı hazmedemeyen Baerbock -Fuad Safarov, Moskova'dan yazdı-

07:17 - En Son Yazılar

Çorum'da yol kenarındaki toprak bölgeye çarpan tur otobüsündeki 23 kişi yaralandı

07:07 - Asayiş